Võ Văn Hoa tham luận tại ĐẠI HỘI PHÂN HỘI VĂN HỌC HỘI VĂN HỌC NGHỆ THUẬT TỈNH QUẢNG TRỊ NHIỆM KỲ 2012-2017

n1

 

Đại hội đặt ra cho tôi tham luận về thơ.Tôi nghĩ điều này dành cho những người theo dõi sát sao phong trào sáng tác,nhất là phong trào sáng tác thơ 5 năm qua của anh em văn nghệ Quảng Trị, đặttrong sự phát triển nền chung của cả nước mới có lý hơn. Tuy nhiên, nếu nói mộtvài điều gì đó có tính chất vẽ phác thôi tại đây, tôi muốn nói ngắn gọn 3 vấnđề sau:
1. Thơ hôm nay và hiệu ứng thơ từ các trangmạng cá nhân:
1.1. Thơ hôm nay:
– Nếunói thơ là câu chuyện tâm hồn, thì thơ ngày càng vận hành đúng “quỹ đạo củanó”, nghĩa rằng “đường biên” thơ/văn xuôi rõ nét hơn trong phương thức phảnánh, trong tình cảm cảm xúc.
– Thơchú trọng “hiện thực bên trong” nhiều hơn và cố gắng tìm tới cách thể hiện mớihơn, cô đọng hơn, hàm súc hơn và nhờ thế, chất suy tưởng được bộc lộ rõ hơn,sâu sắc hơn.
– Tôiđồng cảm với nhà thơ, nhà LLPB Nguyễn Đức Tùng – người con của Quảng Trị – làngNhan Biều , huyện Triệu Phong trong THƠ ĐẾN TỪ ĐÂU đã rất có lý khi nói rằng:“…Một nền thơ ca không phải chỉ gồm có mỗi một việc là cặm cụi làm thơ, nếu thếthì nó sẽ có rất nhiều thơ dở vì nền thơ ấy không có khả năng tự ý thức vềmình. Một hệ thống không tự ý thức về mình là một cái chết hiển nhiên. Thơkhông phải chỉ được viết, nó còn cần phải được đọc, đọc lại, và đọc đi đọc lại,mỗi ngày, không ngừng.
Tôi tin rằng không phải người biếtchữ nào cũng là người đọc sách và không phải người đọc sách nàocũng là người đọc của thơ. ..”
Cho nên người làm thơ tiếp tục lao tâm khổtứ không thể dừng lại và dừng lại là tụt hậu .
Gần đây,người ta đi tới “tân hình thức, hậu hiện đại, Bioart(hay còn gọi là Bioartist), bodyart, videoart…) nhưng Thơ hôm nay theo tôikhông thể không kế thừa truyền thống.
Vídụ: Tôiăn cơm và
uống nư ớc và
đi đã ngoại !
Cách ngắt ngữ để làm mới hóa , hậu hiện đạikiểu này xem ra chưa ăn nhịp..
Một trường hợp khác đơn giản mà hay về bàitho tuyệt vời của một em bé Châu Phi viết bằng tiếng Anh. Bài thơ được tổ chứcUN (LHQ) bình chọn là bài thơ hay nhất Người đọc thật sự bất ngờ trước nhữngcâu chữ thật đơn giản nhưng sức chứa đựng truyền tải thật phi thường Chonên nói khi chưa biết làm thơ th́ì thấy vần điệu là hay, khi mới biết làm thơth́ì thấy chữ nghĩa được tu từ đẻo gọt là hay, khi làm thơ được rồi thì́ thấyquan sát, đột phá, đổi mới là hay… Rồi cho đến một khi nào đó thì́ thấy tấtcả đều là vô nghĩa. Chỉ cọ̀n lại tấm lòng với cảm xúc đích thực của chính ḿình tuônchảy ra một cách tự nhiên, thoát khỏi sự ràng buộc của ngôn từ – thi tứ, thoátkhỏi sự gọt nắn, o bế của chức danh, tuổi tác, đẳng cấp, giới tính..khi đó mớithực sự đúng nghĩa là Thi Ca.
When I born, I black
When I grow up, I black :
When I go in Sun, I black
When I scared, I black
When I sick, I black
And when I die, I still black
And you white fellow
When you born, you pink
When you grow up, you white
When you go in sun, you red
When you cold, you blue
When you scared, you yellow
When you sick, you green
And when you die, you grey
And you calling me colored??
__________
Bảndịch thơ
Khi tôisinh ra, tôi màu đen
Khi tôilớn lên, tôi màu đen
Khi tôiđi dưới mặt trời, tôi màu đen
Khi tôisợ, tôi màu đen
Khi tôiđau, tôi màu đen
Và khitôi chết, tôi cũng màu đen
.
Anh nóirằng anh trắng
Khi anhsinh ra, anh màu hồng
Khi anhlớn lên, anh màu trắng
Khi anhđi dưới mặt trời, anh màu đỏ
Khi anhlạnh, anh màu xanh
Khi anhsợ, anh màu vàng
Khi anhđau, anh màu tái (lục)
Và khianh chết, anh màu xám
Và tạisao anh lại nói tôi là da màu !
1.2 .Hiệuứng làm thơ khởi sắc từ các trang mạng cá nhân và phong trào sáng tác:
– Phải thấy rằng, những người yêu thơ và làmthơ nhiều hơn nhờ sự tương tác, cộng hưởng, giao lưu trong thế giới ảo. Điềunày được chứng minh ở những anh em thâm canh trên cánh đồng mạng.Trong s ố anhem Văn nghệ sĩ tỉnh ta có mặt trong Đại hội hôm nay, nhiều ngư ời đã ứng dụngIT giỏi ,có trang Web, Blog riêng ( sang trọng c ó trang TRÚC SƠN TRANG của nhàvăn Xuân Đức…).
– Và đây l à sân chơi hữu ích, giao lưutrực tuyến và nối mạng thường xuyên, hạn chế được thơ hội thảo bàn tròn nhưngvẫn tung tẩy cất cánh. Dĩ nhiên vẫn còn mặt trái của nó. Qua đây theo dõi tôi được biết xuất hiện thêm 1 số người viếttriển vọng như Trần Hoài Thắm ( CTDY), cháu Diệu Hằng con của nhà văn NgôNguyên Phước… …
– V à phong trào sáng tác qua các trại viếtcũng là động lực thúc đẩy có hiệu quả trên 2 mặt số lượng và chất lượng.
Anh chị em VNS không còn cái cảnh “… hì hục viết. Nắng t ôi đi oan uổng biếtbao ngày!” nữa mà được trải nghiệm qua điền dã thực tế. Việc làm này tiếptục duy trì và phát triển.
2. Thơ Quảng Trị 5 năm qua:
Nhìn tổng quan, 5 năm qua, thơ Quảng Trịrất được mùa:
+ Số lượng tác phẩm mới xuất bản, so vớithời gian trước đó
+ Chất lượng nâng lên rất đáng kể, nhiềutác phẩm được đánh giá khá tốt và đoạt được giải thưởng đáng trân trọng từtrung ương đến địa phương.
+ Nội dung đề tài bám sát thực tiễn cuộcsống, có sức lay động lòng người và để lại dấu ấn đáng kể. Nhiều tác giả có sở trườngvề Văn xuôi cũng đã tung tẩy trên đàn thơ và có những tácp hẩm có giá trị khôngkém như các nhà văn Xuân Đức, Cao Hạnh, Văn Bốn, Phạm Minh Quốc …
Nhiều tác giả mới cũng đã có những tác phẩmtrình làng được đánh giá cao.
Tạp chí Cửa Việt, Báo Quảng Trị và nhiều Tạpchí trong nước đã chăm sóc, đăng tải và giới thiệu thơ của VNS tỉnh nhà.
Trong b áo c áo Đại hội đã trình bày cụ thể,tôi không nói gì thêm. Và tuyển tập 5 năm văn học Quảng Trị ( 2007-2012) mớixuất bản bề thế đã chứng minh. Chỉ mong sao khu vườn VHNT rộng lớn tỉnh nhà nóichung, vườn thơ đồng hành với vườn văn tiếp tục khởi sắc trăm hoa đua nở !
3. Đề xuất:
– Đã đến lúc cần có QUY CHẾ GIẢI THƯỞNG CHẾLAN VIÊN như đã đề xuất từ nhiều năm trước. Các tỉnh bạn, gần nhất như QuảngBình có Giải thưởng Lưu Trọng Lư, Thừa Thiên Huế có Giải thưởng Cố Đô. Không lẽQuảng Trị Cứ “Im hơi lặng tiếng” mãi?
– Góp tiếng nói và tạo không khí sinh hoạtbằng những không gian văn hóa, hàng năm nên tổ chức ít nhất một đôi lần hộinghị/hội thảo văn hóa, văn chương nghệ thuật để anh em có cơ hội giao lưu, chiasẻ thông tin và kinh nghiệm sáng tác cũng như hưởng thụ.
– Về dịch thuật văn học như thơ văn chuyểnngữ còn ít. Cần quan tâm và khuyến khích mảng này nhất là khi đất nước đã hộinhập và phát triển ..
Vềphía tôi, trước khi kết thúc tham luận này, xin tự bạch:
Emđi ngang còn thơ thì đi dọc
Emvà thơ ngang dọc suốt đời tôi !
Chúc các đai biểu, các VNS sức khỏe, hạnhphúc, không ngừng sáng tạo!.
VÕVĂN HOA

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Cháu ngoại

%d bloggers like this: